Patricia Proper, leerkracht van groep 3 op Basisschool De Elzenhoek in De Leyens, introduceerde twee jaar geleden het concept ‘Relaxed aan de les’ voor haar leerlingen. Door middel van ontspanningsoefeningen en andere rustgevende activiteiten leren de kinderen omgaan met prikkels en de hectiek van de dag. Het doel van Proper is om dit toe te passen in alle klassen en eind van dit jaar wil zij haar handboek hiervoor hebben afgerond.

Proper werkte in het verleden ook al in het onderwijs en liep toen tegen een burn-out aan. Om herhaling te voorkomen, ging ze bij zichzelf te rade en daaruit ontstond het idee. ,,Ik dacht: hoe kan ik omgaan met de hectiek van het dagelijkse leven? Ik merkte dat muziek mij tot rust bracht en bepaalde geuren van kaarsen en aromabranders. Ik ben me in dat soort zaken gaan verdiepen, in ontspanningsoefeningen en mindfulness met name. Bij mijn terugkeer in het onderwijs dacht ik; als ik er baat bij heb, dan kunnen de kinderen er ook baat bij hebben. Ze rennen en vliegen de hele dag door van les naar les en we werken op school niet heel bewust aan ontspanning en het omgaan met gevoelens en prikkels. Ik wilde daar in mijn klas wat mee doen.”

‘Heel leuk’

De directie van De Elzenhoek was enthousiast over de plannen. Toen Proper een oproep van het LOF zag, heeft ze haar idee daar ingebracht. Het Lof (lerarenontwikkelfonds) steunt initiatieven voor beter onderwijs in de vorm van subsidie.

,,Mijn idee werd uitgekozen, heel blij was ik.” De docente uit Zoetermeer, wiens roots liggen in Haarlem, begon daarna met het schrijven van een methode en het volgen van een cursus mindfulness voor kinderen, om daarmee de nodige knowhow op te doen. ,,Ik ben nu mindfulnesscoach. Gelukkig zie je dat steeds meer mensen het belang van mindfulness onderkennen. Ik weet bijvoorbeeld ook dat er in Nootdorp een basisschool is met een relaxcoach.”

Rustgevende muziek, ademhalingsoefeningen, onderlinge kindermassage, werken met geur en licht zoals kaarsjes en aromabranders, in een kring om een klankschaal zitten met de ogen dicht, gedimde lichten, elkaar masseren en een verhaaltje vertellen; het zijn praktijkvoorbeelden van het ‘Relaxed aan de les’-concept. ,,Als ik de kinderen wat rustiger wil krijgen, speel ik daar met muziek op in. Maar soms kan ook Radio538 keihard aan om ze een boost te geven tijdens het knutselen. En elke keer als ik een oefening doe, dan bespreek ik met ze wat we gaan doen en waarvoor het goed is. Bij sommige oefeningen, zoals het masseren, is het even giechelen in het begin, maar later ervaren ze zelf dat het werkt.”

In de klas van Patricia is een relaxhoekje ingericht met onder meer een gedachtenfles. ,,Deze staat symbool voor het hoofd vol gedachten. Je draait de fles om en als alle glitters weer tot de bodem gezakt zijn, ga je verder met je werk. Dat zorgt voor een rustmomentje.”

Voordelen van Relaxed aan de les

Volgens Proper kleven er diverse voordelen aan het concept en niet alleen op school zelf. ,,Het grootste voordeel is dat de kinderen beter kunnen omgaan met gevoelens. Als ze onrustig, verdrietig of boos zijn, kunnen ze naar hun ademhaling gaan of ze doen hun ogen dicht en fantaseren over hun veilige plekje. Eén jongen, vertelde zijn moeder, die was op vakantie in Turkije met een bootreis. Er waren enorme stormachtige golven en iedereen op de boot was in paniek. Die jongen zat met zijn ogen dicht. ‘Wat doe je nou’, vroeg zijn moeder. ‘Ik ga naar mijn ademhaling, dan word ik weer rustig, dat heb ik van de juf geleerd’. Toen ik dat hoorde, kreeg ik kippenvel. Dat hoop ik dus te bereiken. Het is natuurlijk geweldig als ze zich hierdoor beter gaan concentreren en het leren verbetert, maar je kunt het overal toepassen.”