Krijg ik eigenlijk nog wel mee wat er leeft onder leerlingen? Die vraag krijg ik regelmatig van mensen buiten school. Logisch misschien, want als rector en bestuurder van een middelbare school breng ik ook best veel tijd door in vergaderingen, gesprekken en het schrijven beleidsstukken. Maar het antwoord is simpel: ja, absoluut. Sterker nog, juist het contact met leerlingen geeft mij misschien wel de meeste energie van alles wat ik doe.

Natuurlijk vind ik het belangrijk om te weten wat mijn leerlingen bezighoudt. Hoe zij het onderwijs ervaren, wat goed gaat en wat beter kan. Maar eerlijk gezegd is er nog een reden waarom ik graag tussen de leerlingen ben: het is gewoon ontzettend leuk.

Laatst liep ik even naar de receptie om iets na te vragen. Onderweg werd ik aangesproken door twee jongens uit 2 vwo. Na een keurige “goedemorgen meneer” kwam al snel de vraag: “Wat doet u eigenlijk de hele dag?” Ze zagen me regelmatig door de school lopen, maar hadden geen idee wat er zich achter de deur van het rectorenkantoor afspeelde. Of ze mijn kantoor eens mochten zien.

“Natuurlijk,” zei ik. Nog geen minuut later zaten we met z'n drieën op mijn kamer. Wat volgde was een gesprek van ruim een half uur over onze school, lessen, docenten en van alles wat verder ter sprake kwam. Toen stonden ze op. “Bedankt voor het gesprek, meneer,” zei een van hen. “Maar we hebben nu wel onze les Nederlands gemist.”

Met een grote grijns. Ik kon er alleen maar om lachen. Een tikkeltje stout? Zeker. Maar ik genoot ervan. Een andere keer stond ik tijdens de pauze met onze conciërges te praten. Een brugklasser stapte op me af en zei: “Meneer, u ziet er altijd netjes uit, maar deze sneakers zijn ook leuk.”

Dat vond ik al een opmerkelijke opening. Ik had die dag inderdaad toevallig sneakers aan. Maar al snel bleek dat er meer achter zijn belangstelling zat. “Meneer, ik verkoop ze ook. Heeft u interesse, misschien voor uw vriendin?”

Nieuwsgierig als ik ben, vroeg ik door. De leerling bleek een kleine handelaar in sneakers. Hij kocht ze ergens goedkoop in en verkocht ze met een bescheiden winst weer door. Of ze allemaal echt waren? Daar heb ik nooit helemaal duidelijkheid over gekregen. Maar ondernemend was het zonder twijfel.

Wat ik misschien nog mooier vond: dezelfde leerling gaf me rond Kerst een zelfgemaakte kaarshouder, compleet met een kaartje waarop stond: “Fijne kerstdagen.” Dat zijn de momenten die het onderwijs voor mij zo bijzonder maken.=

Natuurlijk kent ons werk ook de nodige uitdagingen. De piekdrukte, de toenemende wet- en regelgeving, het lerarentekort, de toenemende verantwoording. Ze horen er allemaal bij. Maar soms lijkt het alsof we daar vooral over praten. Terwijl er elke dag ook zoveel gebeurt waar je blij van wordt. Een onverwacht gesprek. Een slimme opmerking. Een ondernemende brugklasser. Een oprecht bedankje. Die verhalen moeten we vaker met elkaar delen. Niet omdat de uitdagingen er niet zijn, maar omdat ze niet het hele verhaal vertellen. Want uiteindelijk zijn het de leerlingen die een school tot leven brengen. En daar geniet ik, elke dag opnieuw, enorm van.

Philip de Vries is rector/bestuurder van het Alfrink College in Zoetermeer.