Komt er in Zoetermeer een nieuwe plek waar kunstenaars, ontwerpers en creatieve ondernemers kunnen samenwerken? Die vraag houdt de gemeenteraad bezig. PRO Zoetermeer heeft onder de titel 'Leven in de brouwerij: pilot creatieve broedplaats' een motie ingediend. Daarmee krijgt de behoefte aan betaalbare werkruimten voor creatieve makers opnieuw politieke aandacht.
De motie stond op 24 september op de agenda van de gemeenteraad. Eerder die maand besprak de commissie Samenleving al de mogelijkheden voor een culturele broedplaats. Daarbij werd specifiek gekeken naar het terrein van de voormalige waterzuivering, waar onder meer culturele locatie Baztille is gevestigd.
Het idee achter een creatieve broedplaats is dat kunstenaars en andere makers op één locatie kunnen werken, experimenteren en samenwerken. Door werkruimten, ateliers en ontmoetingsplekken te combineren, kunnen nieuwe initiatieven ontstaan. Ook kan zo'n locatie ruimte bieden aan culturele activiteiten voor inwoners.
De behoefte aan dergelijke voorzieningen speelt al langer in Zoetermeer. In 2023 vroeg de gemeenteraad al aandacht voor het tekort aan geschikte ruimten voor cultureel ondernemerschap. De nieuwe discussie moet duidelijk maken hoe de gemeente deze behoefte concreet kan invullen.
Niet alle politieke partijen willen direct een keuze maken voor de voormalige waterzuivering. De VVD pleit ervoor eerst het volledige potentieel van het terrein te onderzoeken. Daarbij moeten ook de bouwkundige staat, mogelijke milieuproblemen en financiële gevolgen worden meegenomen.
Zoetermeer Vooruit vindt eveneens dat de gemeente niet te snel één locatie moet aanwijzen. Volgens de partij moet eerst duidelijk worden welke voorzieningen kunstenaars en creatieve ondernemers daadwerkelijk nodig hebben. Daarbij kan worden gekeken naar zowel één centrale broedplaats als verschillende kleinere locaties in de stad.
Tijdens de commissievergadering van 17 september zegde wethouder H. Folkeringa-Florizoone toe een themabijeenkomst over culturele broedplaatsen te organiseren. Daarbij worden ook vertegenwoordigers uit het culturele veld betrokken. De wethouder beloofde daarnaast de gemeenteraad een nadere omschrijving te geven van wat het college onder een broedplaats verstaat.
Beide toezeggingen zijn op 24 september met een memo aan de gemeenteraad afgehandeld. Daarmee is de discussie over de daadwerkelijke komst van een creatieve broedplaats echter nog niet afgerond.
Een belangrijk aandachtspunt is de betaalbaarheid. Voor beginnende kunstenaars en kleine creatieve ondernemingen zijn commerciële werkruimten vaak moeilijk te bekostigen. Een gezamenlijke locatie kan mogelijkheden bieden om kosten te delen en voorzieningen gezamenlijk te gebruiken.
Ook de snelheid waarmee een nieuwe broedplaats gerealiseerd kan worden, speelt een rol. Er zijn volgens Zoetermeer Vooruit initiatiefnemers die aangeven al in het tweede kwartaal van 2027 met een culturele broedplaats te kunnen beginnen. De partij wil dat dergelijke plannen serieus worden onderzocht.
Voorlopig is nog niet duidelijk welke locatie uiteindelijk wordt gekozen, hoeveel geld daarvoor beschikbaar komt en wanneer een eventuele broedplaats daadwerkelijk de deuren kan openen.
De komende periode moet blijken of de politieke belangstelling wordt omgezet in concrete plannen. Voor de creatieve sector in Zoetermeer staat daarbij vooral één vraag centraal: komt er daadwerkelijk betaalbare ruimte om te werken en samen nieuwe culturele initiatieven te ontwikkelen?