De aanpak van personen met onbegrepen gedrag krijgt opnieuw nadrukkelijk aandacht in Zoetermeer. Nieuwe informatie die vandaag voor de gemeenteraad is gepubliceerd, gaat in op de aanpak van deze groep. Centraal staat de vraag hoe problemen eerder kunnen worden herkend, zodat escalatie en daarmee ook inzet van politie zoveel mogelijk kan worden voorkomen.

Personen met onbegrepen gedrag vormen al langere tijd een ingewikkeld vraagstuk voor gemeenten, politie en zorgorganisaties. Het kan gaan om mensen die door psychische problemen, verslaving, schulden, eenzaamheid of andere omstandigheden gedrag vertonen dat voor henzelf of hun omgeving moeilijk hanteerbaar is.

Wanneer een situatie uit de hand loopt, komen meldingen onder meer terecht bij de politie, het Meldpunt Bezorgd of instanties die zich bezighouden met woonoverlast. Dat betekent echter niet automatisch dat politieoptreden ook de beste oplossing is. Achter de overlast kan een zorgvraag schuilgaan waarvoor andere deskundigheid nodig is.

Zoetermeer zet daarom in op vroegsignalering. Het uitgangspunt is dat professionals eerder herkennen wanneer iemand dreigt vast te lopen en vervolgens sneller passende ondersteuning organiseren. Daarbij moeten gemeente, politie, zorgprofessionals en andere betrokken organisaties nauw met elkaar samenwerken.

De afgelopen periode is al geïnvesteerd in die samenwerking. Zo werd een project gestart om de vroegsignalering en opvolging in de wijken te verbeteren. Zorgprofessionals, politie, gemeente en ervaringsdeskundigen zijn daarbij betrokken.

Ook is eerder een GGZ-professional enkele uren per week op het politiebureau ingezet. Daarmee kan sneller worden beoordeeld of bij een melding vooral sprake is van een veiligheidsprobleem of dat iemand juist zorg en begeleiding nodig heeft.

Voor inwoners is vooral van belang wat deze aanpak in de praktijk oplevert. Overlast door schreeuwen, verward gedrag, agressie of andere incidenten kan grote invloed hebben op het veiligheidsgevoel in een straat of wooncomplex. Bewoners verwachten dat wordt ingegrepen, terwijl tegelijkertijd moet worden voorkomen dat kwetsbare mensen uitsluitend als veiligheidsprobleem worden behandeld.

Daar ligt voor Zoetermeer de uitdaging. Politieoptreden kan noodzakelijk zijn wanneer iemand een gevaar vormt voor zichzelf of anderen, maar structurele verbetering vraagt vaak om meer. Zorg, wonen, inkomen, verslavingsproblematiek en begeleiding kunnen allemaal onderdeel zijn van dezelfde situatie.

Ook de druk op de politie speelt daarbij een rol. Iedere melding waarbij agenten langdurig bezig zijn met een persoon die eigenlijk vooral zorg nodig heeft, legt beslag op politiecapaciteit. Een goed functionerende samenwerking met zorgorganisaties kan daarom zowel de betrokken persoon als politie en omgeving helpen.

Voor de gemeenteraad wordt het nu vooral interessant om te beoordelen wat de intensievere aanpak daadwerkelijk oplevert. Worden problemen eerder herkend? Krijgen mensen sneller hulp? Neemt het aantal herhaalde meldingen af? En weten bewoners waar zij terechtkunnen wanneer zij zich zorgen maken over iemand in hun omgeving?

De aanpak van personen met onbegrepen gedrag is daarmee veel meer dan alleen een zorgvraagstuk. Het raakt rechtstreeks aan veiligheid, leefbaarheid en de beschikbare politiecapaciteit in Zoetermeer.